• Resolver o problema do minifundio. Elaborar unha nova lei de concentración parcelaria. Facer que todas as fincas teñan un tamaño adecuado para a explotación á que se van a dedicar.
• Artellar novas formas de concentrar a propiedade, como pode ser formando sociedades ás que os propietarios aporten as terras que teñen nunha zona para xuntalas todas e logo reorganizalas en novas parcelas de tamaño adecuado que a sociedade propietaria as explote de forma racional, repartindo logo os beneficios entre os socios en proporción á aportación que fixo cada ún.
• Ordenar o territorio. Facer unha ordenación racional de todo o territorio galego. Establecer os lugares polos que teñen que pasar as grandes vías de comunicación e os lugares onde se teñen que poñer as industrias, as casas, os cultivos, as superficies gandeiras, os bosques, etc.
       Facer un estudio serio do territorio galego para decidir cal é o uso máis adecuado de cada zona: haberá partes de Galicia que se deben adicar á agricultura, outras que serán mellores para a gandeiría e outras nas que convén prantar árbores. E dentro de cada zona facer un estudio das características da terra (solo, clima, orientación...) para ver cal é o producto máis adecuado para cada parcela. Por exemplo dentro das zonas apropiadas para a agricultura uns lugares serán bos para sementar patatas, outros para as verduras, outros para o cereal, outros para o viño... Sumentar en cada terra o cultivo que mellor se dea nela. E nos que se van a adicar a usos forestales prantar en cada monte a especie arbórea que mellor se adapta. E o mesmo nos que se destinen á gandeiría.
       Evitar por exemplo que as terras que están cerca das casas e que en tempos pasados estiveron destinadas a usos agrarios agora cando deixan de cultivarse se enchan de árbores dun xeito irracional e indiscriminado, porque esto pode ser unha das razón polas que os incendios poden chegar ás vivendas. Se se fixera un uso racional do territorio seguramente desaparecerían case de todo os incendios forestais.
      Reunir a todos os sectores implicados para elaborar xuntos ese gran plan de ordenación do territorio: agricultores, gandeiros, cazadores, arquitectos, ingenieros agrónomos, sindicatos, partidos políticos, etc.
• Formación da xente para acabar co minifundio mental: "esta terra é miña e nela fago o que me pete". Non é así. A propiedade ten unha función social. Conleva uns dereitos, pero tamén uns deberes, unhas cargas e unhas obrigas. O que ten un piso en Vigo entende perfectamente que ten que pagar o IBI e os gastos de comunidade, incluso no caso de que teña o piso cerrado e non faga uso del. Pero esa mesma persoa pensa que se ten un monte en Esposende pode facer nel o que lle pete, incluso telo abandoado e cheo de silvas, e pensa que ese monte non lle debe acarrear gastos nin obrigas de ningún tipo. Pero non ter por qué ser así: pódese esixir a quen teña unha propiedade rural que a coide e que a destine ó uso que lle corresponda segundo a ordenación racional feita en beneficio da colectividade. E se eso implica que esa propiedade lle ocasiona máis gastos que ingresos sempre ten a solución de poñela á venta. Deste xeito aumentaríase a oferta e baixaría o prezo da terra, co cal se facilitaría o acceso á propiedade daquelas persoas que realmente queren adicarse a vivir do campo. E con eso tamén se favorecería a concentración parcelaria, pois o que quere mercar terra para traballala sempre procura mercar varias fincas que linden de maneira que con todas elas pode chegar a facer unha parcela de tamaño adecuado.
• Desamortizar a propiedade. En Galicia hai moita xente que ten terras amortizadas: nin as cultiva, nin as vende, nin as arrenda. A oferta de terra é moi ríxida. E o prezo da terra é moi alto. Se os propietarios de terras tivesen obrigas de coidalas e explotalas os que non o quixesen facer poríanas en venta, co cal aumentaría a oferta de terra, baixarían os prezos, e permitiríase o acceso á propiedade de quen quere traballar a terra.
• Facilitar a comercialización dos productos galegos. Empezar por producir alimentos de calidade alta (non ós tranxénicos, non ós pesticidas, non ás hormonas de engorde do gando, etc). E logo informar ós consumidores para que valoren a importancia da alimentación sana, a ventaxa de consumir productos frescos, e a transcendencia que ten para todos que se consuman preferentemente cousas da nosa terra. Incentivar ós supermercados e grandes superficies para que ofrezan pruductos galegos.
• Cambiar os nosos hábitos de consumo. Que a nosa vida non dependa tanto do imperialismo das grandes multinacionais. Nos non podemos cambiar o mundo de repente. Pero sí podemos cambiar os nosos hábitos de consumo. Podemos mercar as mazáns da horta da Hermosinda que se venden na tenda de Alfonso dous días despois de recollelas da árbore, en lugar de mercar as que veñen de Australia e que levan varios meses en cámaras frigoríficas.
• Dignificar a vida no campo. Que os que viven no rural teñan os servicios necesarios. E que se descubran e valoren as ventaxas de vivir no medio rural, en contacto coa natureza, sen contaminación, etc. Desterrar a idea de que os que viven no campo "son menos" que os que viven na vila ou na cidade.
• Proporcionar facilidades á xente que vive no medio rural, dotándoa do necesario e investindo en agricultura e deixar de dicir que non hai cartos e logo os políticos vivan en pazos. Que hai cartos para todo !! Pois, polo menos, investilos no que produce!!.
• Concienciar á xente mediante a educación (invertir en educación, que somos todos moi ignorantes) que vivir no medio rural non é ser máis retrasado ou inculto; facerlle ver á xente que o medio rural non é malo nin menos que o urbano!!.
• Crear infraestructuras para la juventud que habita estas zonas rurales para evitar su despoblamiento.
• Promocionar la creación de casas rurales y fomentar el turismo.
• Proporcionar centros para atender las necesidades de los más desposeídos.
• Fomentar el uso de información para que la gente del mundo rural pueda acceder a diversas posibilidades que solo están presentes en el ámbito urbano.
• Ayudas para incentivar la compra de viviendas en el medio rural y que aumente así su población y el trabajo en la zona.
• Charlas a la gente del medio rural exponiéndole técnicas y conocimientos que les permitan explotar de forma más eficiente los recursos de la zona.
• Acabar co caciquismo.
• A través de subvencións ós gandeiros de pequenas explotacións, xq se só se axuda ás grandes explotacións os que aínda están a empezar non consiguen subsistir e non existirán iniciativas.
• Deberíase axudar á xente nova con axudas para reformar as casas rurais, como nunha zona de Cataluña que non pagan impostos se reforman as casas para vivir en pobos que foron abandoados.
• Facer que os grandes almacéns vendan productos de pequenos colleiteiros.
• Mediante la educación en el medio rural, creando talleres educativos en el propio medio. De este modo conseguiríamos cambiar la cognotación negativa de los jóvenes de ciudad o mismo del rural. Siendo imprescindible que estos talleres formasen o integrasen el conjunto de asignaturas obligatorias de los jóvenes menores de 16 años.
• Gran comercialización de la agricultura ecológica, incentivando a los jóvenes emprendedores de ciudad a que apuesten por este sector, abriendo comercios cercanos al consumidor final e invirtiendo en el rural mediante la contratación de mano de obra, agrupando terrenos y pagando por estas extensiones a sus dueños una renta anual, en función de la rentabilidad que obtengan los arrendatarios por esas tierras anualmente.
• Que os nosos políticos durante catro anos vivan nunha aldea minifundista, con cortes de suministro eléctrico, sen transporte público, sen cacacións remuneradas, con baixos precios para os seus productos, con atrancos burocráticos, con escasas axudas das Administracións, etc. Políticos que van dende os alcaldes das vilas ata os ministros, pasando polos conselleiros.
       Durante catro anos sofrindo en carnes propios o que outros levan séculos. Seguro que se lles ocurren máis de duas ideas. Reconvertiríanse nuns auténticos políticos ó servicio da sociedade que os vota e que lles paga a nómina.
• Es necesario que se vuelva a las actividades del campo como hace unos años, y para ello no basta con mejorar infraestructuras y medios para la vida en lo rural, sino que además se invirtiese en trabajos y oficios. En este momento se empieza con la agricultura y ganadería ecológica, pero no sé hasta que punto es rentable para el campesino. Las casas de turismo rural también están de moda, pero creo que todo esto debería convertirse en un medio de vida y no sólo de ocio para algunos.
• Si la administración invirtiese en mejorar las infraestructuras viarias para que la comunicación fuese más facil y las distancias entre puntos de población disminuyesen, pudiendo plantarse vivir en urbanizaciones menos centralizadas en la capital de provincia, que contasen con los servicios exigibles, ya que nuestras carreteras son penosas y las mejoras siguen siendo insuficientes.
• Se podrían emprender políticas de viviendas protegidas y subvencionadas considerablemente cuantiosas y no simbólicas y tan reducidas.
• Favorecer la repoblación del medio rural mediante ayudas a la puesta en marcha de nuevas explotaciones para inmigrantes, para aumentar la población y por tanto evitar el abandono. A medida que la población vaya creciendo se van a poder poner en marcha diversos programas para modernizar el medio rural, porque para mi el principal problema es que no hay gente que quiera quedarse en las aldeas y por tanto va a ser dificil llevar a cabo cualquier medida. Es necesario luchar contra la despoblación.
• Rehabilitar edificio y proteger aquellos que se consideren singulares y característicos de cada zona para que tenga atractivo su visita.
• Parques y cuidar las zonas de valor paisajístico y medioambiental.
• Dar a conocer las fiestas típicas de cada pueblo.
• Mellorar as estradas qeu comuniquen as grandes cidades cos pobos cercanos.
• Ofrecer un maior número de actividades deportivas para os turistas: senderismos, mountain bike, rotas a cabalo...
• Crear un plan para mobilizar as vivendas abandonadas do rural, a través de aluguer ou venda.
• Implicar ós centros educativos e ós mestres na revalorización do emprego nas actividades agrarias, facéndoos partícipes da posta en marcha de iniciativas de emprego no rural que poidan ter como protagonistas ós estudantes cando estes rematen a súa formación e comecen a súa vida laboral.
• Dende as adminsitracións (tanto a local como a autonómica, con competencias máis próximas á problemática que a adminsitración estatal) procurar o xurdimento de iniciativas de emprego, tanto en actividades agrarias como industriais, no rural. Implicar ós funcionarios destas administracións, volvendo a asignar competencias que foron perdendo a servizos como o de Extensión Agraria.
• Mobilizar o mercado de terras e facer cumplir a lexislación que obligue á responsabilidades coas propiedades rústicas por parte dos propietarios.
• Fomentar la ida de la gente a los pueblos cercanos a las ciudades, con la idea de que tendrán un bienestar. A la gente que vive estresada por vivir en ciudad. Aumentar la creación de polígonos, empresas, en el medio rural. Subvencinar actividades en el área rural, poniendo más empeño y dando más oportunidades. Ofrecer más medios para que sobreviva la gente en las aldeas. Más calidad de vida.
• Más incentivos fiscales para los jóvenes que se queden a trabajar en los pueblos.
• Desarrollo del turismos rural.
• Mejora de comunicaciones y suministros.
• Concentración parcelaria para posibilitar el establecimiento de industrias agropecuarias rentables.
• Fomentar la creación de industrias de elaboración, transformación, envasado y comercialización de productos agrícolas, ganaderos y forestales. Que no nos limitemos a producir. Que todo el valor añadido se quede en empresas gallegas. Que no sean empresas extranjeras las que se lleven la mayor parte del precio que paga el consumidor final.
• Unir concellos. Mancomunar servicios. Suprimir estructuras inútiles. No tienen ningún sentido municipios con 1.000 o 2.000 habitantes. (Comarcalización del territorio).
• Actuar sobre la propiedad comunal de los montes. Muchos de ellos sobrepasan las 700 hectáreas y están abandonoados y sin producir. Estos deben ser los núcleos celulares básicos sobre los que se debe después impulsar en las pequeñas propiedades individuales de Galicia. La industria forestal debería ser una de las principales fuentes de riqueza del país, incluso siempre cerrando ciclos como el del papel, y también dedicarse a la producción de maderas de calidad.
• Fomentar el asociacionismo y cooperativismo agrario.
• Vertebrar desde el Estado políticas intervencionistas, pese a quien pese, en defensa de nuestras producciones. Un ejemplo claro es el tema de la cuota láctea.
       Cerrar ciclos productivos. Y en este caso de transformación de productos leche>queso, por ejemplo, producimos pero no cerramos los ciclos, y perdemos todo el valor añadido (IVE).
• Asentar población en el campo, aunque no sea en trabajos derivados del sector primario. Por ejemplo los concellos debían comprar las casas arruinadas y restaurarlas y ponerlas a la venta a personas jóvenes que viven en las grandes ciudades y que no tienen acceso a las viviendas (así se produciría una recolonización del territorio).
• Facer un local social en todos os pobos con servicios como teléfono, internet, sala de xogos, calefacción, etc.
• Poñer alumbrado público e auga en tódalas aldeas, manténdoos en bo funcinamento.
• Os propietarios de casas e hortas facer que as manteñan en bo uso e limpas e maleza.
• Achegar a sanidade a todos os pobos, desplazándose o médico un día á semana a aldea, ou, doutra maneira, facilitar o desplazamento das persoas maiores ó lugar sanitario.
• Buenos accesos y un transporte público que comunique con otros lugares cada hora o lo que se considere necesario.
• Facer un programa serio de agricultura e gandería ecolóxica, intentando abranguir dende a producción ata a chegada ó mercado. Con esto poderíase solucionar algúns problemas do minifundismo galego.
• Unhas cooperativas serias e fortes que poidan regular os seus costes e precios de venta. (Ó comprar máis productos poden conseguirse mellores precios, e tamén ó vender xuntos impedir que os precios varíen moito). Algo semellante a Hortoflor.
• Coñecer ben o noso. Tamén comparar o mellor e o peor noso cun pais punteiro (caso Noruega, por exemplo).
       Se se pode resolver o punto anterior, aplicar unha política de implantación a longo prazo, con consenso, e facela respetar (hai leis que non se cumplen, caso contrucción, limpezas, etc).
• Casas de protección oficial en el medio rural, de calidad.
• Mejorar el medio ambiente de acuerdo con la tradición y no con la explotación económica.
• Hacer casas de protección oficial subvencionadas por la Xunta para atraer a más familias a los pueblos más deshabitados.
• Dar facilidades a empresas para que se establezcan en el medio rural y así crear empleo.
• Tratar de provocar a implantación de industrias no rural, intentando así descentralizar os polígonos e os grandes parques empresariais das cidades onde xa hai xente de sobra. Dado que cada zona rural polas súas características (situación, relevo...) será propicia para unha determinada actividade tampouco se trata de implantar de todo porque sí. E eso pódese facer facilitando terreos pola administración, e creando un mercado competitivo e xusto para o que se produce.
• Axudando a por en marcha as ideas da xente nova que ó fin e ó cabo é a que ten que crear o futuro no rural. Non se trata de dar unha subvención ó principio e olvidarse deles, trátase de ter órganos ós que poidan acudir cando teñen un problema, pero un órgano que os escoite e AXUDE!.
• Creación de novos empregos no medio rural, con axudas a aquelas empresas emprendedoras con novas iniciativas que desexen intalarse no campo. !Axudas, non trabas!.
• Axudas para os agricultores, suficientes, e non pequenas axudas que ó agricultor non lle abondan nin para pagar o inicio da tarefa que desexa facer.
       Así como mellorar as axudar por malas colleitas ou danos por animais, porque un agricultor non pode sacar rendemento dun cultivo cando o campo está plagado de anmais que a Consellería de Medio Ambiente decide repoblar sen mirar as consecuencias que éste trae ó medio e ás colleitas dos aldeáns e agricultores da zona; e, despois de feito o dano, a Xunta de Galicia lávase as mans, sen dar unha axuda pola perda desa colleita, ou polo menos que exista unha alternativa.
• Creación dun banco de terras.
• Mellora dos servicios primarios básicos para tódolos pobos.
• Presionar a las empresas de telecomunicaciones para que llegue la ADSL a los centros rurales, lo cual facilitaría la inserción de empresas en el medio rural.
• Abaratar el suelo industrial en el medio rural, ya que en algunos sitios rurales es más caro que en centros urbanos como Ourense.
• Crear máis postos de traballoo máis preto do rural para así evitar os traslados.
• Axudar á xente xoven, e concienciar dende a escola que traballar no rural non é menos digno que noutro sitio.
• Mellorar a asignación de axudas económicas por parte da administración. É dicir, estas axudas deben ir dirixidas a prexectos previamente estudiados por expertos que garanticen certo éxito.
• Ademáis de guiarse no coñecemento de expertos en diferentes materias, debe coñecerse a opinión dos propios veciños. Esto pode conseguirse en asembleas de veciños onde se expoñan os problemas que teñen.
• Concienciar a las generaciones más jóvenes del problema existente en el medio rural, por medio de charlas en los colegios e institutos.
• Dinamizar el entorno rural, creando en él oportunidades de trabajo y ofreciendo los servicios básicos, sin los cuales la gente seguirá abandonando los pueblos.
• Sobre todo es necesario que los políticos o los responsables no hablen por hablar. Hay que vivir la situación para entenderla.
• Melloras no transporte público, para que así a xente poida desprazarse ata a cidade.
• Realización de máis actividades para a xuventude do fin de que esta non se desprace e permaneza no pobo.
• Subvenciones para fomentar la recuperación del patrimonio rural y la conservación de los entornos.
• Atraer a matrimonio o parejas jóvenes al medio rural ofreciendo viviendas a precios más económicos.
• Poner áreas de entretenimiento como campos de tiro, campos de minigolf, o poner áreas de deporte para futbol, baloncesto...
• Rutas de senderismo y deportes relacionados con la naturaleza (descenso en kayak, escalada, triatlón...). (kayak).
• Fomento de las casas rurales.
• Promocionar y dar a conocer la zona mediante fiestas medievales.
• Dar publicidad a la zona en internet.
• Casa da xuventude.
• Crear subvenciones para que la gente pueda comprar casas en el medio rural, así como terrenos para poder explotar.
• Hacer campañas de concienciación entre la gente joven del medio rural acerca del futuro en este medio. Potenciar los recursos turísticos de cada zona.
• Potenciar a creación de cultivos e explotacións ecolóxicas, e a formación de cooperativas que a partir destes productos primarios fabriquen productos elaborados, facilitándolles a xestición e comercialización dos alimentos ecolóxicos.
• Delegar no medio rural a xestión e control de enerxias alternativas non contaminantes.
• Tratar a terra como unha mai e non como unha ... Non debemos limitarnos a explotala pensando soio no noso beneficio a curto prazo. Temos que querela e coidala para transmitirllela ós nosos fillos e netos.
• Disminuir o uso de fertilizantes e de outros productos que agreden a terra.
• Facer unha política seria de control sanitario dos productos alimenticios, que teña en conta a defensa da saúde dos cidadáns e que non dependa dos intereses das grandes multinacionais.
• Prantar menos pinos e eucaliptos e máis carballos e castiñeiros.
• Consumir mais productos galegos. Consumir sempre que sexa posible productos frescos.
• Apoiar o rexurdir das feiras e mercados tradiccionais.
• Coidar un tesouro que está en peligro: os nosos ríos. Preservar a beleza da nosa paisaxe.
• Repensar a fondo a regulación dos montes veciñais en man común. Están destinados a ser aproveitados polos veciños do pobo correspondente, colectivamente. En tempos pasados aproveitábase a leña, o pasto, a pedra... Cada veciño facía uso deles na medida en que lle cumpría. Pero agora xa non hai vacas, nin res, nin fai falta ir a buscar torgos nin estrume. A vida cambiou. Agora algúns teñen pinos, outros cotos de caza, outros canteiras, outros muiños de vento, etc. Tamén hai outros que non producen ningún rendemento. E cando producen alguns beneficios hai un montón de problemas para saber qué destino se lle debe dar a eses beneficios. Cicais habería que buscar algunha fórmula para que parte deses beneficios se poidesen repartir entre os veciños, pois así estes terían unha renta suplementaria que os axudaría a vivir mellor, e ademáis terían mais preocupación por coidar o monte e por procurar que non ardese. Cicais esta fose unha forma de evitar os incendios.
      Outro tema interesante é o do arrendamento. Ás veces preséntase unha empresa que quere arrendar unha parcela no monte en man común. Pero a lexislación vixente so permite os arrendos por un prazo máximo de once anos. E para moitos tipos de usos este prazo é moi pequeno. Penso que se debería permitir o arrendo de parcelas do monte por un prazo máis longo.
• Acabar cos incendios forestais. Analizar a fondo as causas dos incendios e tomar as medidas que sexan adecuadas para acabar cos con eles. Erradicar as causas que dan lugar ós incendios.
• Desterrar a "envidia" do corazón e da cabeza dos galegos. Formar á xente para que non volva a pensar eso de que "non importa que eu non medre, o que importa é que o veciño non medre máis ca min".
• Fomentar unha nova filosofía da vida que non sexa puramente economicista, que non o cifre todo nos cartos e na pura productividade medida numéricamente, senon que valore outras cousas como a calidade da vida, da alimentación, do entorno, do aire que respiramos, da paisaxe que miramos, da paz e da tranquilidade da xente coa que nos relacionamos. Un mundo mais sano, con menos estrés, con mellor alimentación e con máis relación social. Valorar todo o bo que temos. E disfrutar con todos os tesouros que Galicia nos ofrece de balde cada día.
• Replantearnos en qué gastamos os cartos. Durante séculos, durante milenios, a especie humana repartíu os esforzos adicados a satisfacer as súas necesidades básicas aproximadamente na seguinte proporción: 70% en procurar alimentos, 20% en vivenda e 10% en vestido e calzado. Nos derradeitos cen anos estas proporcións cambiaron radicalmente no mundo occidental. Adicamos máis do 50% dos nosos esforzos a pagar a vivenda. E o resto repártese entre a comida e o vestido. Seguramente adicamos menos dun 25% da nosa renta a comprar alimentos. Pagamos demasiados cartos pola vivenda e gastamos de menos en alimentación. E aquí pode estar unha das causas da crise da agricultura.
     A calidade da vivenda ten mellorado moito nos derradeiros cen anos. E tamén ten medrado moito o seu coste. E con elo aumenta paralelamente a retribución das empresas que se adican a facer pisos.
      Pero a calidade da alimentación non mellorou. Temos moita mais abundancia de comida que fai cen anos. Pero o leite, os ovos, a carne, ou as verduras que había fai cen anos eran de mellor calidade. E cada vez queremos producir alimentos mais baratos, ainda que sexan tranxénicos. E a renta dos productores de alimentos é cada vez mais cativa. Por este camiño imos mal. Fundimos a agricultura e adulteramos os alimentos (co cal perxudicamos a nosa saúde).
       Penso que tiñamos que gastar máis en comer e mellorar a calidade da nosa alimentación. Ainda que eso nos supuxese adicarlle á comida un maior porcentaxe da nosa renta. Sería xusto que así fose. Pois ó fin e o cabo o noso corpo non está feito de ladrillos, senón de proteinas, de hidrátos de carbono... Os alimentos son os que fan o noso corpo e tamén os que lle dan forzas ó noso espíritu. A vivenda é fundamental para a nosa vida, pero a alimentación aínda é máis importante. Somos o que comemos. E debemos pagar máis polo que realmente é mais importante.
       A alimentación debería ser mellor e máis cara. E os que producen os alimentos deberían gañar mais e estar máis valorados socialmente. Poderíamos vivir sen ladrillos, sen coches, sen ordenadores, sen televisión, e sen outras moitas cousas que nos costan caras. Pero o que non poderiamos é vivir sen alimentos. A agricultura é a base da subsistencia da especie humana.
       Temos que repensar cal é o verdadeiro valor de moitas cousas. Na nosa calidade de vida debería ter moita máis importancia o que comemos que a roupa que levamos, o piso do que presumimos, ou a marca e modelo do coche no que saimos correndo, moitas veces fuxindo de nos mesmos. Temos que pararnos a pensar qué cousas son as que verdadeiramente nos importan. E nesas cousas verdadeiramente importantes é nas que debemos gastar os nosos cartos.

© Asociación Alvaro das Casas